Internationaal Wagner Congres

CONFLICT & COMPASSIE

28 nov – 1 dec 2013
Het Muziektheater Amsterdam

De opera’s van Richard Wagner en hun betekenis voor de hedendaagse samenleving.

Er is waarschijnlijk geen operacomponist die meer invloed op de samenleving en de cultuur heeft gehad dan Richard Wagner (1813-1883). Zijn vele geschriften en opera’s zijn een bron van inspiratie en irritatie geweest voor vele politici, kunstenaars, en schrijvers zoals Sigmund Freud, Marcel Proust, Adolf Hitler, Friedrich Nietzsche, Francis Ford Coppola, Slavoj Zizek, Thomas Mann, JRR Tolkien, Gustav Mahler, Albert Einstein, Charles Chaplin, Claude Debussy, en vele anderen.

Met hun karakteristieke muzikale stijl, taalgebruik en bijzondere mythologische context blijken Wagners opera’s zeer uiteenlopende groepen toeschouwers sterk te kunnen raken. Daarin speelt de spanning tussen conflict en mededogen een hoofdrol, nauw verweven met thema’s als liefde, dood, opoffering, seksualiteit en andere cruciale aspecten van het menselijk bestaan. Meer inzicht in de artistieke inhoud van Wagners werk en de betekenis tegen de sociale en culturele achtergrond van de 19de eeuw kunnen de waardering van zijn opera’s beduidend vergroten. Hierdoor krijgen de werken van Wagner nog meer relevantie voor ons, het publiek van de 21ste-eeuw.

Met lezingen van (inter)nationale experts wil het Internationale Wagner Congres een verscheidenheid aan perspectieven bieden op Wagners werk en de blijvende betekenis daarvan voor politiek, filosofie, literatuur, religie en het muziekdrama.

Wie zal dan de kunstenaar van de toekomst zijn? De dichter? De musicus? De beeldhouwer? Laten we kort zijn: het volk.
– Richard Wagner, 'Het kunstwerk van de toekomst', 1849

< terug

Programma

Voertaal: Nederlands, met Engelse en Duitse bijdragen

Donderdag 28 november
Wagner & Samenleving
09:30-09:45
Ontvangst & Welkom
Dr. Barbara Honrath, directeur Goethe-Instituut Nederland
Els van der Plas, directeur Het Muziektheater Amsterdam
09:45-10:45
Wagner feiern? [D]
Prof. Dr. Nike Wagner, Wenen
10:45-11:30
Wagner und der Nationalismus im 19. Jh. [D]
Prof. Dr. Susanne Lachenicht, Universität Bayreuth
pauze
11:45-12:30
Man’s Inhumanity to man: Wagner and the Shaming of Sixtus Beckmesser [E]
Nicholas Spice, Londen Review of Books
12:30-13:00
Reflectie/discussie ‘Wagner & Samenleving’
Drs. Michiel Hagdorn, Quintext Groningen
lunchpauze
Wagner & Literatuur
14:00-14:45
Het Nibelungenlied, de Ring en de Duitse identiteit
Prof. Dr. Joep Leerssen, UvA
14:45-15:30
Het Nibelungenlied & de Ring in hedendaagse vertaling
Drs. Jaap van Vredendaal & Janneke vd Meulen, vertalers
pauze
15:45-16:30
Wagners basisthematiek van Conflict & Compassie
Prof. Dr. Hub Zwart, Radboud Universiteit Nijmegen / Wagnergenootschap Nederland (WGN)
16:30-17:00
Reflectie/discussie ‘Wagner & Literatuur’
Drs. Hein van Eekert, NTR Operalive
Vrijdag 29 november
Wagner & Filosofie
09:30-09:35
Ontvangst & Welkom
Prof. Dr. Kati Röttger, Universiteit van Amsterdam (UvA)
09:35-10:20
Wagners kunstutopie en de invloed van Feuerbach & Schopenhauer
Dr. Philip Westbroek, UvA / WGN
10:20-11:05
Wagner & Nietschze: moderniteit in opspraak?
Dr. Jacco Verburgt, Universiteit Tilburg
pauze
14:00-14:45
Wagner & contemporary philosophy [E]
Prof. Dr. John Deathridge, King's College Londen
12:30-13:00
Reflectie/discussie ‘Wagner & Filosofie’
Dr. Ad Verbrugge, Vrije Universiteit
lunchpauze
Wagner & Gesamtkunstwerk
13:30-14:15
De theatrale uitwerking van Wagners thematiek van Conflict & Compassie
Drs. Kasper van Kooten, UvA / WGN
14:15-15:00
Het Gesamtkunstwerk van de toekomst als "bio­cyber­netische" Reproductie? De Ring tussen Stuttgart 2000 en Valencia 2010 en de sublieme compassie van La Fura dels Baus
Dr. Alexander Jacob, UvA
15:00-15:45
Schlaf und Weckruf; Zur Musikdramatik Richard Wagners [D]
Dr. Anna Seidl, UvA
pauze
16:00-16:45
Bayreuth, Parsifal and the Artwork of the Future [E]
Dr. Mark Berry, University of London
16:45-17:30
Wagner in to-day art, culture & media [E]
Prof. Dr. Andrew Blake, University of Winchester
17:30-18:00
Reflectie/discussie ‘Wagner & Gesamtkunstwerk’
Willem Bruls, dramaturg
 
openbare Masterclass in de foyer
20:00
Openbare Masterclass ‘Wagner Zingen’
Nadine Secunde (Sieglinde, Brünnhilde)
Zaterdag 30 november
Wagner & Muziektheater
09:30-09:45
Ontvangst & Welkom
Ton Hogenes, voorzitter Wagner Genootschap Nederland
09:45-10:30
Mythos und Moderne im Ring des Nibelungen [D]
Prof. Dr. Dieter Borchmeyer, Universität Heidelberg
10:30-11:15
Wagner & operaregie: verleden-heden-toekomst
Dramaturg Krystian Lada in gesprek met Klaus Bertisch & Luc Joosten, dramaturgen DNO & Vlaamse Opera
pauze
11:30-12:15
Neue musikalische Wagner-Interpretationen [D]
Dr. Eleonore Büning, Frankfurter Allgemeine Zeitung & Dr. Christa Jost, Neue Wagner Ausgabe
12:15-12:45
Reflectie/discussie ‘Wagner & Muziektheater’
Guido van Oorschot, de Volkskrant
lunchpauze
Wagner anno 2013
13:45-14:30
Conflict & Compassie: een hedendaagse blik op Wagner
Drs. Machiel Keestra, UvA / WGN
14:30-15:15
Wagner als muzikale vernieuwer
Leo Samama, componist en musicoloog
15:15-16:00
Wagners invloed op hedendaagse (opera)componisten
Forum met hedendaagse componisten Wim Henderickx, Martijn Padding, Calliope Tsoupaki & Peter Jan Wagemans o.l.v. Drs. Floris Don (NRC Handelsblad)
 
Optioneel bij te boeken
17:30
Richard Wagners Götterdämmerung
De Nederlandse Opera
Zondag 1 december
Wagner & Nederland
11:00-11:05
Ontvangst & Welkom
11:05-11:45
Wagner & Nederland
Leo Cornelissen, Wagnergenootschap Nederland
11:45-12:45
De Amsterdamse Ring-productie
Dramaturg Klaus Bertisch in gesprek met Pierre Audi, regisseur/artistiek directeur De Nederlandse Opera, & dirigent Hartmut Haenchen
12:45-13:05
Laudatie
13:05-13:30
Feestelijk slotakkoord & congresafsluiting

< terug

Kaarten

  • Passe-partout(s) voor 3,5 dag: € 135 (incl. koffie/thee, lunch en congresdocumentatie)
  • Inschrijven: inschrijfformulier
  • Voorverkoop Götterdämmerung:
    U kunt een kaart bijboeken voor de DNO-productie Götterdämmerung aansluitend aan het congres op zaterdag 30 november om 17.30 uur (zolang de voorraad strekt). U vindt meer informatie over deze voorstelling uit Wagners legendarische Ring-cyclus op de pagina over Götterdämmerung.
  • Locatie: Het Muziektheater Amsterdam (max. 200 plaatsen)

Het Wagner Congres is een samenwerkingsproject van

Het Wagner Congres wordt mede mogelijk gemaakt door

Wim van Kooten Fonds
Het financieel ondersteunen van publicaties op het terrein van geschiedenis met een voorkeur voor biografieën of projecten op het terrein van de klassieke vocale muziek.

Mozart/Wagner Fonds
Het financieel ondersteunen van projecten die de interesse voor de werken van Mozart, Wagner, Mahler en Richard Strauss stimuleren.